ابراهيم عاملي ( موثق )
194
تفسير عاملي ( فارسي )
بايستى چيز خارق عادت ببينند تا ايمان بياورند ، و اگر دليل روشن زبان بند براى آنها نبود جمله ى « فَأَوْفُوا الْكَيْلَ » تا آخر در دنباله ى اين جمله صحيح نبود و فايده نداشت . « وَلا تَقْعُدُوا بِكُلِّ صِراطٍ » 85 طبرى : ابن عبّاس گفته است : مخالفين بر سر - راه مىنشستند و به آن كه نزد شعيب ميرفت ميگفتند : او دروغگو است مواظب باشيد شما را از راه بدر نكند . مجمع : در معنى اين جمله چند قول است : 1 - مجاهد و قتاده و حسن بصرى گفتهاند : سر راه مىنشستند و هر كه قصد شعيب داشت تهديد بكشتن ميكردند . 2 - ابن زيد و ابو هريره گفتهاند : آنها راهزنى ميكردند . شعيب منع كرد . 3 - در راههاى دين جلوگير نشويد و بر مردم مشتبه نكنيد . ابو الفتوح نوشته است : سدّى گفت : بطريق عشّارى و باژ استانى بر راهها بنشستندى ، و در خبر است كه رسول گفت : شب معراج چوبى ديدم بر راهى فرو زده ، هيچكس از آنجا نمىگذشت و الَّا جامه ى او از آن ميدريد و شاخى از شاخهاى آن چوب در او ميافتاد ، من گفتم اى جبرئيل اين چوب چه است كه جامه ى هر كس به دو ميرسد ميدرد ؟ گفت اين مثل عشّار و باژاستان و راهزن است كه هيچكس بر او نگذرد و الَّا برنجاند او را و چيزى از او بستاند ، آنگه برخواند « وَلا تَقْعُدُوا بِكُلِّ صِراطٍ » تا آخر . « وَاذْكُرُوا إِذْ كُنْتُمْ قَلِيلًا فَكَثَّرَكُمْ » 85 مجمع : ابن عبّاس گفته است : يعنى عدّه ى شما زياد شد ، چون مدين پسر ابراهيم با دختر لوط همسر شد و او فرزند زياد زائيد . زجّاج گفته است : يعنى فقير بوديد مالتان زياد شد ، و ممكن است معنى اين باشد كه ضعيف بوديد قدرتتان زياد شد . تفسير عبده : يعنى خداوند بنسل شما بركت داد تا زياد شديد . « أوَ لَوْ كُنَّا كارِهِينَ » 87 طبرى : يعنى آيا ما را بيرون از ده خود ميكنيد و از راه حقّ جلوگير ما ميشويد اگر چه ناپسند ما باشد ؟ مجمع : يعنى چون دين شما ناپسند ما هست و باطل از دين خود برنميگرديم